Küçük ders halkalarıyla başlayan yolculuğu, 1923’te Diniyyah Puteri’ye ve nesiller boyu süren bir eğitim mirasına dönüştü.
İLHAM VEREN KADINLAR
El-Ezher’in “Şeyha” Unvanını Verdiği İlk Kadın Endonezyalıydı
Rahmah el-Yunusiyah, küçük ders halkalarıyla başladığı eğitim yolculuğunu nesiller boyunca yaşayacak bir kuruma dönüştürdü. Onun Endonezya’da başlattığı hareketin etkisi El-Ezher’e kadar ulaştı.
1900
İlim ve İslami eğitimle tanınan bir ailede doğdu
1923
Kızlar için Diniyyah Puteri’yi kurdu
1957
El-Ezher’den “Şeyha” unvanını alan ilk kadın oldu
Erken Yaşta Sorulan Bir Soru, Hayat Boyu Süren Bir Davaya Dönüştü
Rahmah el-Yunusiyah, 1900 yılında Sumatra’nın Padang Panjang şehrinde, ilim ve İslami eğitimle tanınan bir ailede dünyaya geldi. Babası Muhammed Yunus bölgenin âlim ve kadılarındandı; ağabeyi Zainuddin ise Rahmah’ın da eğitim gördüğü bir İslam okulu kurmuştu.
Rahmah, daha genç yaşlarda kız öğrencilerin ihtiyaçlarını dikkate alan eğitim imkânlarına ihtiyaç duyduğunu fark etti. Küçük ders halkalarında kızları bir araya getirmeye başladı. Ona göre bir kızın eğitimi yalnızca kendi hayatını değil, ailesini ve bütün toplumu güçlendiriyordu.
Rahmah için kızların eğitimi bireysel bir mesele değil, toplumun geleceğine yapılan bir yatırımdı.
Küçük Bir Ders Halkasından Diniyyah Puteri’ye
Rahmah, 23 yaşındayken 1 Kasım 1923’te Padang Panjang’da Diniyyah Puteriyi kurdu. Bu kurum, kızların eğitimine odaklanan modern bir İslami eğitim modeli ortaya koydu.
Programda dinî ilimlerin yanında Arapça, çağdaş bilgiler ve el becerileri de yer alıyordu. Amaç yalnızca bilgi aktarmak değil; eğitimli, özgüvenli ve toplumuna fayda sağlayan kadınlar yetiştirmekti.
Bina Yıkıldı, Hayal Ayakta Kaldı
Rahmah, projesini ilk günden destekleyen ağabeyi Zainuddin’i 1924 yılında kaybetti. İki yıl sonra Padang Panjang’ı vuran şiddetli deprem okul binasını yıktı.
Ancak Rahmah görevinden vazgeçmedi. Eğitime geçici yapılarda devam etti, destek toplamak için farklı bölgelere gitti ve yeni okul binasını 1928 yılında tamamlayarak yeniden hizmete açtı.
Deprem duvarları yıktı; fakat onun inandığı fikri yıkamadı.
Yıllar İçinde Büyüyen Bir Eğitim Hareketi
Rahmah zamanla kızlar için başka eğitim programları geliştirdi; kadın öğretmenlerin yetişmesine ve okuma yazma bilmeyen kadınların eğitimine öncülük etti. Toplumun ilim, ahlak ve sorumluluk sahibi kadınlarla güçleneceğine inanıyordu.
Sömürge döneminin baskılarına ve siyasi değişimlere rağmen çalışmalarını sürdürdü. Diniyyah Puteri ise Endonezya’da Müslüman kızların eğitimi konusunda etkili bir örnek hâline geldi.
Endonezya’dan El-Ezher’e Ulaşan Etki
Okulun başarısı El-Ezher âlimlerinin dikkatini çekti. 1950’li yıllarda Şeyh Abdurrahman Tac’ın başkanlığındaki bir heyet Diniyyah Puteri’yi ziyaret ederek kızların eğitim modelini yakından inceledi.
Rahmah 1957 yılında Mısır’a davet edildi ve eğitim alanındaki hizmetlerinden dolayı El-Ezher tarafından onursal “Şeyha” unvanına layık görüldü. Bu unvanın verildiği ilk kadın olarak tarihe geçti.
Onun Hikâyesi Neden Hâlâ İlham Veriyor?
Elindeki İmkânla Başladı
Büyük bir bina beklemeden küçük bir ders halkası kurdu.
Felaketi Yeni Bir Başlangıca Dönüştürdü
Depremden sonra okulunu yeniden ayağa kaldırdı.
Hayatını Aşan Bir Miras Bıraktı
Eğitim anlayışı öğrenci ve öğretmen nesillerine ulaştı.
Kurucusu Gitti, Okulu ve Etkisi Kaldı
Rahmah el-Yunusiyah 1969 yılında vefat etti; ancak kurduğu eğitim kurumu çalışmalarını sürdürdü. Vefatından yarım asırdan uzun bir süre sonra Endonezya, kadınların eğitimine ve ülkesine sunduğu katkılar nedeniyle ona 2025 yılında Ulusal Kahraman unvanı verdi.
Onun hikâyesi, inanç ve kararlılıkla desteklenen küçük bir fikrin nesiller boyunca yaşayabileceğini hatırlatıyor.
İlhamı Kalıcı Bir Etkiye Dönüştürün
Hürrem Sultan Vakfı olarak eğitim ve sürdürülebilir hayır çalışmalarının bir insanın hayatını ve bir toplumun geleceğini değiştirebileceğine inanıyoruz.
Kur’an eğitimini destekliyor, okullar ve merkezler kuruyor, yetimlerin ve ihtiyaç sahibi çocukların geleceğine katkı sağlıyoruz.